SAHTE SİGORTALILIK…

Sahte sigortalılık veya diğer bir deyişle sigortalı göstermek, işveren ile işçi arasında herhangi bir iş ve hizmet akdi olmadığı, fiilen işyerinde hiç çalışılmadığı halde sanki işyerinde çalışıyormuş gibi işe girişini yapıp, başta Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) olmak üzere kurumları ve üçüncü şahısları yanıltmaktır.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu 4/A (SSK) sigortalısı olunması için fiilen bir işyerinde çalışılması gerektiğini belirtmiştir.

Gerçek dışı sigortalı bildirimlerinin birçoğu emekli olabilmek, sağlık yardımlarından faydalanabilmek, bazı sigorta ve vergi teşviklerinden faydalanmak, eş durumu nedeniyle tayinlerinin yaptırılması ve özel bina inşaatları ve ihale konusu işlerde işverenlerin asgari işçilik miktarını doldurup ilişiksizlik belgesi almak amacıyla gibi nedenlerle sahte sigortalı bildirimlerine rastlanılmaktadır.

Sahte sigortalılığın, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu açısından sonuçları, çalışmaları fiili olmadığı halde SGK'ya bildirilen kimsenin çalışmaları tespit halinde iptal edilmektedir. Kişi emekli olmuşsa kendisine kurumca bağlanan aylık veya gelirler iptal edilmekte ve yasal faizi ile kendisinden geri talep edilmektedir. Gerçek dışı sigortalı bildirilen kişi isteğe bağlı sigortaya prim ödemişse, belirtilen primler sigortalıya iade edilmemektedir.

İşveren açısından sonuçları ise, çalışmaları gerçek dışı olarak SGK'ya bildirilen gerçek dışı sigortalıya kısa iş kazası, meslek hastalığı, hastalık, analık gibi yapılan tüm masraflar sahte sigortalıyı bildiren işverenden talep edilmektedir. İşverenin işyeri kayıtları geçersiz sayılmakta ve yüklü miktarda idari para cezaları uygulanmaktadır.

Sahte sigortalılık sonuçları itibariyle hem işverenleri, hem de sahte sigortalı yapılan işçileri zor durumda bırakmaktadır. İşverenler sosyal güvenlik mevzuatı karşısında ağır yaptırımlarla karşı karşıya kalmakta hatta gerçeğe aykırı beyan ve evrakta sahtecilik suçlamalarıyla savcılığa sevk edilmektedirler. İşte bu nedenlerden dolayı sahte sigortalılık olaylarının engellenmesinde başta Mali Müşavirler olmak üzere tüm bilinçli vatandaşlar topluma, devlete ve işverenlere karşı sorumluluk taşımaktadır.

FIRAT ÇALIŞKAN

Sosyal Güvenlik Uzmanı