Bireysel Emeklilik Sistemine (BES) Otomatik Katılıma kademeli geçişler başlıyor…

Bireysel Emeklilik Sistemine (BES) Otomatik Katılıma

kademeli geçişler başlıyor…

 

1 Ocak 2017 tarihi itibariyle Bireysel Emeklilik Sistemi (BES)’ne kademeli geçişler başlıyor. Öncelikli olarak 1000 ve üzeri çalışanlar sisteme dahil olacaklar. 1 Ocak 2009 tarihine kadar da sisteme geçişler tamamlanmış olacaktır. İşyerinin büyüklüğüne göre  BES’e geçiş tarihleri aşağıda belirtilmektedir. Bu tabloya göre özel sektör çalışanları, çalıştıkları işyerinin büyüklüğüne göre, belirlenen tarihte sisteme girecekler; memurlar 1 Nisan 2017’de, mahalli idareler ve KİT’ler de 1 Ocak 2018’de sisteme dahil olmuş olacaklardır.

 

İşyerinin büyüklüğü

BES’ e geçiş tarihi

1000 ve üzeri çalışanı olan işletmeler

1 Ocak 2017

249–1000 çalışanı olan işletmeler ve merkezi bütçeli kamu kurumları

1 Nisan 2017

100-249 çalışanı olan şirketler

1 Eylül 2017

50-100 arası çalışanı olan işletmeler ve tüm yerel yönetimler

1 Ocak 2018

10-50 çalışanı olan işletmeler

1 Temmuz 2018

5-9 çalışanı olan işletmeler

1 Ocak 2019

 

BES’e otomatik katılım uygulaması, 45 yaşın altındaki Türk vatandaşı veya mavi kartı olan, özel sektör/kamuda çalışanlar ve yeni çalışmaya başlayacak olanların, işverenleri aracılığıyla bir bireysel emeklilik planına otomatik olarak dahil edilmesi esasına dayanmaktadır. Belirtilen kapsamdaki çalışanların sisteme girişi zorunludur. Fakat çalışanlar isterlerse 2 ay içerisinde sistemden çıkabilirler, cayma hakları bulunmaktadır.

 

Sisteme girişte çalışanların yapacağı herhangi bir durum veya yapacakları herhangi bir ödeme vb şey söz konusu değildir. İşveren kendisinin seçeceği bir emeklilik şirketi ile sözleşme yapacaktır. Fon seçiminde çalışana soracak, çalışan seçim yapmazsa, çalışanın yerine kendisi fon seçimini yapacaktır. İşveren 2 yıl boyunca emeklilik şirketini değiştiremeyecektir. 2 yıl sonrasında değiştirdiği taktirde, yeniden değiştirebilmesi için yeni şirket ile en az 1 yıl çalışmış olması gerekmektedir.

 

Her ayın başında çalışanların maaşından kesilecek olan katkı payı tutarı işveren tarafından, emeklilik şirketinin hesabına aktarılacaktır. Çalışandan kesilecek olan tutar, çalışanın prime esas kazancının %3’üne karşılık gelen tutardır. Asgari ücretli bir çalışan için bu rakam aylık 50 TL’dir. Aylık prime esas kazancı 4000 TL olan bir çalışandan, maaşından aylık 120 TL kesilecektir. Otomatik katılımda kesilebilecek en yüksek tutar 321 TL’dir. Bu da demektir ki aylık prime esas kazancı 10705 TL ve üzerindeki kazançlarda, kesilecek olan tutar 321 TL olacaktır. Çalışan isterse bu orandan daha fazla tutar kesilmesini talep edebilecektir. Kesilen bu tutara işveren katkısı olmayacaktır.

 

Sistemde kalan çalışanlara devletin katkıları olacaktır. Öncelikli olarak şuanki sistemde de olduğu gibi, BES’e ödenen katkı payının %25’i kadar devlette katkı yapacaktır. Yani çalışanın maaşından 120 TL kesiliyor ise, bu rakama 30 TL’de devlet katkısı eklenecektir. 2 ay içerisinde sistemden çıkmayan yani cayma hakkını kullanmayan, sistemde kalan çalışanlara, bir kerelik olmak üzere 2. ayın sonunda 1000 TL ek devlet katkısı olacaktır. Ayrıca 10 yıl sistemde kalınması halinde, birikimin %5’i kadar da devlet katkı yapacaktır. Sistemde 10 yıl kalan ve 56 yaş koşulunu sağlayan çalışanlar emekliliğe hak kazanabilecektir.

 

Çalışanın işyerinden ayrılması durumunda, bildirim işveren tarafından emeklilik şirketine yapılacaktır. Çalışanın başka bir işyerine geçmesi durumunda, geçtiği işyerindeki otomatik katılım kapsamında bir emeklilik planı varsa, tüm birikimleri yeni işyerindekine aktarılır. Eğer bir emeklilik planı yoksa, çalışan isterse mevcut emeklilik planına devam edebilir. Eğer çalışan başka bir işyerine geçmez ise, emeklilik planı eski işyerinden devam edebilecektir.

 

Katkı payı ödemelerinde tüm sorumluluk işverene aittir. İşveren katkı paylarını zamanında emeklilik şirketine aktarmazsa ve/veya eksik-geç yatırırsa, çalışanı zamanında sisteme dahil etmezse, çalışanın birikimlerinden oluşan parasal kaybı işveren kendisi karşılayacaktır. Ayrıca işverenin her bir ihlal için Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca belirlenen idari para cezasını ödemesi gerekmektedir.

Ebru ŞİMŞEK

İnsan Kaynakları Uzmanı,

İş Güvenliği Uzmanı (B)

ebsim@hotmail.com

Paylaş