Engelli emeklisine kontrol muayenesi ısdırabı

ALİ Bey, nörolojik bir (sürekli) raporla vergi indirimi aldım. 2013 yılında emekli oldum. SGK 5510 sayılı Kanun’un 95’inci maddesine istinaden beni Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Eğitim Araştırma hastanesine sevk etti. Yüzde 65 raporumu emekliliğim iptal mi olacak? (Yılmaz Atıcı)

Sayın okurum, aslında kontrol muayenesi kötü bir şey değil ama Özürlülük Ölçütleri Yönetmeliği ekindeki hastalıklar ve oranı konusunda sık sık değişiklik yapılması ızdıraptır. Zira 2013 yılında hastalıkları oranlarını değiştirdiklerinden daha az oranda rapor çıkma olasılığı var.

Sakatlık vergi indirim hakkına sahip olma yoluyla SGK’dan engelli özürlü statüsünden emeklilikte önemli sorunlardan biri kontrol muayenesi sonucu aylık kesilme sorunu maalesef ortada öylece duruyor. Eski 506 sayılı Kanun’un 60’ıncı maddesine göre “Sakatlığı nedeniyle vergi indiriminden yararlanması dolayısıyla yaşlılık aylığına hak kazanarak yaşlılık aylığı alanlar Kurumca kontrol muayenesine tabi tutulabilir” hükmü vardı ama yeni 5510 sayılı Kanun’un 94’üncü maddesinde bu tür bir ibare yok. Bu nedenle aslında SGK sizi 5510/94 gereğince kontrol muayenesine çağırmaması gerekir.

Bakın aşağıda 5510/94. maddeyi okuyun sakatlık vergi indirim belgesi ile emekli olanlardan bahseden tek bir cümle yok.

MADDE 94- Kurum yürütülen soruşturma kapsamıyla sınırlı olmak üzere;

a) Sağlık hizmeti alan genel sağlık sigortalısından veya bunların bakmakla yükümlü olduğu kişilerden, sağlık hizmetinin gerçekten alınıp alınmadığını,

b) Sigortalının, isteğe bağlı sigortalının veya bunların hak sahiplerinin malullük, iş göremezlik raporlarında belirtilen rahatsızlıklarının mevcut olup olmadığını, tespit amacıyla kontrol muayenesi ve tetkik yaptırılmasını talep edebilir. Malûllük, vazife malullüğü aylığı veya sürekli iş göremezlik geliri bağlanmış sigortalılar, malullük durumlarında artma veya başka birinin sürekli bakımına muhtaç olduğunu ileri sürerek aylık ve gelirlerinde değişiklik yapılmasını isteyebilecekleri gibi; Kurum da harp malullüğü, vazife malullüğü, malullük aylığı veya sürekli iş göremezlik geliri bağlanmış sigortalılar ile aylık veya gelir bağlanan ve çalışma gücünün en az yüzde 60’ını yitiren malûl çocukların kontrol muayenesine tâbi tutulmasını talep edebilir.

Kurumca yaptırılan kontrol muayenesinde veya sigortalının isteği üzerine ya da işe alıştırma sonunda yapılan muayenesinde yeniden tespit edilecek malullük durumuna göre, malullük aylığı veya sürekli iş göremezlik geliri, yeni malullük durumuna esas tutulan raporun tarihini takip eden ödeme dönemi başından başlanarak artırılır, azaltılır veya kesilir.

Çalışma gücünün en az yüzde 60’ını yitiren malûl çocuklara bağlanmış bulunan gelir ve aylıklar, kontrol muayenesi sonunda tespit edilecek malullük durumuna göre, rapor tarihinden sonraki ödeme dönemi başından itibaren kesilir.

Kurumun yazılı bildiriminde belirtilen tarihten sonraki ödeme dönemi başına kadar kabul edilebilir bir özrü olmadığı halde kontrol muayenesini yaptırmayan sigortalının malullük aylığı veya sürekli iş göremezlik geliri ile çalışma gücünün en az yüzde 60’ını yitiren malûl çocukların kendilerine bağlanmış olan gelir veya aylığı, kontrol muayenesi için belirtilen tarihten sonraki ödeme dönemi başından itibaren kesilir.

Ancak kontrol muayenesini Kurumun yazılı bildiriminde belirtilen tarihten başlayarak üç ay içinde yaptıran ve malullük veya sürekli iş göremezlik halinin devam ettiği tespit edilen sigortalının veya aylık ya da gelir bağlanmış olan malûl çocuğun kesilen aylık veya geliri, kesildiği tarihten başlanarak yeniden bağlanır. Kontrol muayenesini Kurumun yazılı bildiriminde belirtilen tarihten üç ay geçtikten sonra yaptıran ve malullük veya sürekli iş göremezlik halinin devam ettiği tespit edilen sigortalının malullük aylığı veya yeni sürekli iş göremezlik derecesine göre hesaplanacak geliri, gelir veya aylık bağlanan çalışamayacak durumda malûl çocukların ise almakta oldukları gelir veya aylık, rapor tarihinden sonraki ay başından başlanarak yeniden bağlanır.

ORANLANDIRMA DA YAPILMA

Kontrol muayenesi sonucu emekli aylığının kaybedilmesi emeklilerin hayatını etkiler. Zorda bırakır. Bu konuda yargı, “kontrol muayenesinde yapılan çalışma gücü kayıp ölçümlemesinin ilk defa sakatlık vergi indirimine esas raporun alındığı tarihte geçerli olan düzenlemenin uygulanması” gerekir diyor ama Sağlık Kurulları eski oranları değil yeni oranlara göre rapor veriyor.

Yargıtay, “Sigortalının 18.3.1981 tarih ve 8/2620 sayılı Bakanlar Kuruw lu kararıyla tespit edilen sakatlık indiriminden yararlanacak hizmet erbabının sakatlık derecesinin tespit şekli ile uygulaması hakkında yönetmelik hükümlerine göre yüzde 44 malûliyet esas alınarak yaşlılık aylığı bağlanmıştır.

Ancak Kurumun sigortalının yaşlılık aylığının kesilmesine esas aldığı, SSK Malatya Bölge Hastanesinden alınan 3.9.2003 gün ve 341 sayılı, sigortalıda çalışma güç kaybını yüzde 20 olarak belirleyen kurul raporuna istinaden Maliye Bakanlığı Gelirler Genel Müdürlüğü Merkez Sağlık Kurulu sigortalıdaki çalışma güç kaybını yüzde 36 olarak kararlaştırmış ise de, beden çalışma güç kayıp oranının yüzde 36 olarak belirlenmesi sigortalının yaşlılık aylığına esas alınan malûliyetinin saptanmasında önem arz eden 1981 tarihli anılan ilk yönetmelik hükümleri yerine, 18.3.1998 gün ve 23290 sayılı Resmi Gazete yayımlanan 98/23290 sayılı (sonraki) yönetmelik hükümleri esas alınmak suretiyle belirlendiği görülmüştür.

Sakatlık indiriminden yararlanan sigortalının çalışma gücü kayıp oranı; yaşlılık aylığı bağlama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 18.3.1981 tarih ve 8/2620 sayılı yönetmelik hükümlerine göre değerlendirilmesi ve buna göre başlangıçtaki sakatlık indirimi oranının sonradan azalıp azalmadığının aynı esaslar dâhilinde saptanması gereği gözetilmeksizin eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı olduğu şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir” hükmünü vermiştir.

İKİ DAVA AÇMANIZ GEREKECEK

Şimdi kontrol muayenesine giderseniz ve oran düşmesi sebebiyle SGK’yı İş Mahkemesi’nde dava ederseniz, bir de Vergi Mahkemesi’nde dava açmanız da gerekecek. Size tavsiyem ise şudur: Kontrol muayenesine verdikleri süre olan 3 ay içinde gidin, oran düşmezse ne ala, emekli aylığınız devam edecek. Oran düşerse ve bu sebeple emekli aylığınızı keserlerse,

1- 5510 sayılı Kanun’da bu tür kontrol muayenesi yetkisi SGK’da yoktur.

2- Mahkeme aksi görüşte ise rapor oranları konusunda eski yönetmelik esas alınmalıdır.

3- İş Mahkemesi, oran konusunda Vergi Mahkemesi’nde açılacak davayı beklemelidir. Taleplerini de içeren bir davayı İş Mahkemesi’nde açın.

Yasal Uyarı: Yayınlanan köşe yazısının tüm hakları Yeni Yüzyıl Gazetesine aittir. İzin alınmadan kullanılamaz, kaynak gösterilemez.


Paylaş