İmzalı ücret bordrosunda ince detay

Ücretin yasal tanımlaması iş hukukunda; ücret bir kimseye bir iş karşılığında işveren veya üçüncü kişiler tarafından sağlanan ve para ile ödenen tutardır. Çalıştırdığı işçilerin ücret, prim, ikramiye ve bu nitelikteki her çeşit istihkakını özel olarak açılan banka hesapları vasıtasıyla ödeme zorunluluğuna tabi tutulan işverenler veya üçüncü kişiler, işçilerinin ücret, prim, ikramiye ve bu nitelikteki her çeşit istihkaklarını özel olarak açılan banka hesapları dışında ödeyemezler. Ücret alacaklarında zamanaşımı süresi beş yıldır.

ÜCRET PUSULASI(TEDİYE BORDROSU)

İşveren işyerinde veya bankaya yaptığı ödemelerde işçiye ücret hesabını gösterir imzalı veya işyerinin özel işaretini taşıyan bir pusula vermek zorundadır.
Bordroda

a.)ödemenin günü,
b.) ilişkin olduğu dönem,
c.) fazla çalışma,
d.)hafta tatili,
e.)bayram ve genel tatil ücretleri,
f.) asıl ücrete yapılan her çeşit eklemeler tutarı
g.) vergi, sigorta primi, avans mahsubu, nafaka ve icra gibi her çeşit kesintilerin ayrı ayrı gösterilmesi gerekir.

Bu işlemler damga vergisi ve her çeşit resim ve harçtan muaftır.
Bordroda yukarıda yazılı esaslara göre kalem kalem işçilik alacakları,kanuni kesintileri ve özel kesintiler yer verilip,net ödeme tutarına ulaşılması gerekir.
İşçilik alacak davalarında ilk müracaat edilen ispat belgesi ücret hesap pusulası(bordro) .

A.)İMZALI ÜCRET BORDROSU!

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır. Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır. İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir. Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir. İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda ise işçinin ihtirazi kayıt ileri sürmesi beklenemeyeceğinden, ödenenin üzerinde fazla çalışma yapıldığının her türlü delil ile ispatı mümkündür. İşveren tarafı fazla mesai ücretlerini gösteren bordro da her ay fazla mesai tutar ve saatlerini, dönemsel zamlı tutarlarıyla desteklenmeli işçi tarafından imzalanmalı, banka kayıtlarıyla uyumlu olması halinde üstünde fazla mesaili çalıştığını ispat yükümlüğü işçiye aittir.

B.) ÜCRET BORDROSUNDA FAZLA MESAİ HATALI İŞLEM KARŞILIĞI

Ücret bordroları incelendiğinde; bordrolarda sadece ödenen fazla çalışma tutarının yazılı olduğu, kaç saat fazla çalışma karşılığı ödeme yapıldığının yazılı olmadığı görülmesi.
Bordrolar ile ödendiği sabit olan fazla çalışma ücretinin zamlı olup olmadığının denetlenebilmesi mümkün bulunmamaktadır.
Tanık beyanları doğrultusunda haftalık fazla çalışma saatinin tespit edilmesi, buna göre aylık fazla çalışma ücreti hesaplanarak her ay için ilgili bordroda yazılı tutarın mahsup edilmesi, davacının fazla çalışma ücreti alacağının bulunup bulunmadığının tespit edilmesi gerekir.
Esas No: 2020/8257
Karar No: 2020/20093
Tarihi: 24/12/2020
İlgili Kanun/Madde: 4857 S. İşK/41
Yargı Yeri: T.C. YARGITAY 9. Hukuk Dairesi